In het najaar start Stichting Landschapsbeheer Groningen met de uitvoering van het project Gekust Land. Het project is geïnitieerd door landschapsarchitect Henk van Blerck, die promotieonderzoek deed naar landschapsplannen in de ruilverkavelingsperiode. Daarin komt naar voren dat het Groningse landschap vaak wordt getypeerd door relatief kleine eilanden van groen in de weidsheid: gekust land.
In de periode 1946-1980 bracht Staatsbosbeheer in 70% van Nederland beplanting aan als deel van landschapsplannen in het kader van ruilverkavelingen. Deze beplanting vormt een netwerk dat het hele cultuurlandschap dooradert. In de provincie Groningen richtten de plannen zich op het wierden- en kustlandschap. Bepaalde Gekust Land locaties waren vóór de ruilverkavelingen al cultuurhistorisch waardevol, maar door de toevoeging van landschapsplannen maken ze nu ook deel uit van het ‘jonge landschappelijk erfgoed’.
Landschapsarchitect Henk van Blerck (foto): „Nergens anders ter wereld is het agrarisch cultuurlandschap zelf zo artistiek en creatief vormgegeven als hier. Veel mensen beseffen dat niet, maar als je ze het verhaal vertelt, voelen zij zich nog meer verbonden met het landschap.”
Beplanting herstellen
Als vervolg op het promotieonderzoek van Van Blerck wordt dit groene erfgoed weer zichtbaar gemaakt en onder de aandacht gebracht. De originele landschapsplannen zijn verrafeld. Vaak is de beplanting deels verdwenen of aangetast door iepziekte, bacterievuur of essentaksterfte. Het herstellen van de beplanting kan volgens de stichting een belangrijke rol vervullen in het bijdragen aan hedendaagse ruimtelijke opgaven als klimaatadaptatie, het stimuleren van biodiversiteit en de groen-blauwe dooradering.
„Door deze opgaven te koppelen aan het proefschrift Landschapsplan Nederland kan de schoonheid en het unieke karakter van het Nederlandse landschap worden versterkt. In het project brengen we op vijf locaties de originele landschapsplannen op eigentijdse wijze terug, samen met omwonenden.” Het project komt tot stand dankzij financiering van Nationaal Programma Groningen en Provincie Groningen.
