Het kabinet maakt bijna een miljard euro vrij om de gevolgen van onrust in het Midden-Oosten op te vangen. Het gaat om €627 miljoen aan uitgaven en nog eens €340 miljoen aan lastenverlichting. Daarnaast schaalt het kabinet op naar fase 1 van het Landelijk Crisisplan Olie. Dat staat in een brief die aan de Tweede Kamer is gestuurd.
Het kabinet heeft besloten tot deze maatregelen omdat de gevolgen van de onrust in het Midden-Oosten nu al worden gevoeld door burgers en bedrijven. Daarnaast houdt de regering nadrukkelijk rekening met een verdere verslechtering van de situatie en bereidt zich hierop voor. Hiervoor zijn verschillende scenario’s uitgewerkt, van groen tot zwart.
Reiskostenvergoeding
De verwachting is dat de energieprijzen voorlopig hoger zullen blijven, zelfs als het conflict rond Iran op korte termijn tot een einde komt. Daarom komt het kabinet met een aantal gerichte maatregelen.
Zo wordt de onbelaste reiskostenvergoeding met terugwerkende kracht voor heel 2026 verhoogd tot €0,25 per km. Omgerekend leidt dit tot een voordeel van circa €0,30 per liter brandstof. Hiermee wordt voor het woon-werkverkeer een deel van de prijsstijging aan de pomp weggenomen.
Verder wordt het tarief van de motorrijtuigenbelasting voor bestelauto’s een half jaar lang met 50% verlaagd. Voor vrachtwagens wordt met ingang van 1 juli tot het einde van het jaar de motorrijtuigenbelasting verlaagd tot nihil.
Landelijk Crisisplan Olie
Nederland en Europa hebben te maken met toenemende verstoringen in de aanvoer van kerosine en diesel. Dit heeft tot gevolg dat de prijzen van deze brandstoffen stijgen. Om voorbereid te zijn op verdere verstoringen schaalt het kabinet op naar fase 1 van het Landelijk Crisisplan Olie. Dit houdt in dat er actief wordt gemonitord hoe het met voorraden staat. Ook vindt er nauwgezette communicatie plaats met bedrijven om verdere maatregelen voor te bereiden.
Afgesproken is binnen de International Energy Agency (IEA) dat een deel van de strategische reserves op de markt wordt gebracht om tekorten op te vangen en verdere prijsstijgingen te voorkomen. In april, mei en juni worden de eerste tranches vrijgegeven.
Weerbaarheid
Om minder afhankelijk te worden van fossiele energie zet het kabinet ook in op maatregelen die de weerbaarheid van Nederland moeten vergroten. Zo wordt de inruilregeling voor fossiele brandstofauto’s versneld. Ook komen er versnelde energiebesparingsmaatregelen voor het mkb.
Verder wordt het aftrekpercentage van de Energie-Investeringsaftrek (EIA) per 1 januari 2027 verhoogd van 40 naar 45,5%. Zo kunnen ondernemers investeringen doen op gebied van duurzame energie.
Om de lastenmaatregeln te betalen wordt de kleinschaligheidsinvesteringsaftrek (kia) versoberd. Ook wordt de startersaftrek per 2027 afgeschaft.
Zwartere scenario’s
Het kabinet kiest er voor om momenteel nog geen generieke maatregelen te nemen zoals een verlaging van de brandstofaccijns. Op deze manier wil de regering ruimte houden voor aanvullende maatregelen, mochten zwartere scenario’s werkelijkheid worden.
