De groeiende complexiteit van regels, procedures en verantwoordingsverplichtingen blijkt steeds vaker een bedreiging om historische buitenplaatsen te behouden. De Vereniging Particuliere Historische Buitenplaatsen (VPHB) steunt het streven van het kabinet om regels te schrappen en te vereenvoudigen. „Nu zie je dat een boom een dossier wordt.”
Eeuwenlang konden buitenplaatsen blijven bestaan dankzij vakmanschap, lokale kennis en direct handelen. Een probleem werd aangepakt wanneer het zichtbaar werd. „Die praktische manier van werken heeft plaatsgemaakt voor een systeem waarin steeds vaker onderzoek, rapportages en toestemmingen nodig zijn voordat onderhoud kan worden uitgevoerd. Een boom wordt een dossier, een brug een technisch traject, en ga zo maar door,” vertelt Eugène van Bouwdijk Bastiaanse, voorzitter van de Vereniging Particuliere Historische Buitenplaatsen (VPHB). „Als VPHB begrijpen we dat de overheid regels nodig heeft om erfgoed zorgvuldig te beschermen. Tegelijkertijd zien wij in de praktijk dat de stapeling van regels en procedures het beheer van historische buitenplaatsen steeds moeilijker en onnodig kostbaarder maakt. Als we deze bijzondere plekken daadwerkelijk willen behouden, moeten we eigenaren en beheerders ook het vertrouwen en de ruimte geven om verantwoordelijkheid te nemen. Bescherming moet niet leiden tot onmogelijk kunnen handelen.”
Geen belemmering door regels
De VPHB benadrukt dat veiligheid, zorgvuldigheid en bescherming van erfgoed noodzakelijk zijn. Tegelijkertijd moet voorkomen worden dat de regels die bedoeld zijn om buitenplaatsen te behouden, het daadwerkelijke beheer en onderhoud ervan belemmeren. Daar komt bij dat de kosten voor onderhoud, onderzoeken, verzekeringen en materialen sterk zijn gestegen, terwijl de financiële ruimte van veel historische buitenplaatsen beperkt blijft.
De VPHB pleit daarom voor een betere balans tussen bescherming en handelingsruimte. „Wanneer eigenaren en beheerders de ruimte krijgen om praktisch en deskundig op te treden, kunnen historische buitenplaatsen ook in de toekomst zorgvuldig worden beheerd en behouden.”
